Een zeldzaamheid, een investering, maar waar blijft de stijl? - Horloges als limited editions
Zwarte wijzerplaat met witte indexring, kast van 39,5 mm, slanke roestvrijstalen lunette en een subtiele leren band:
Toegegeven, hij is chic, de Omega Seamaster Olympic Games Limited Edition. Vijf iconische kleuren maken het plaatje compleet, zodat er voor elk van de Olympische ringen (blauw, geel, groen, rood en zwart) een limited edition Omega is. Het horloge heeft een gelimiteerde oplage van 2032 stuks, gebaseerd op het jaar van de Olympische Zomerspelen. En waar zullen die plaatsvinden? Dat valt nog te bezien, maar het juiste horloge is al in zicht. Tussen de talloze 'limited edition'-ontwerpen van de horloge-industrie is de vrij eenvoudige wijzerplaat van de Olympic Seamaster in ieder geval een verademing. Het is ook, voor deze niche, vrij atypisch.
Het aantal stuks moet bovenal één ding uitstralen: exclusiviteit. 2032 klinkt als een klein aantal, dat ongetwijfeld snel uitverkocht zal zijn en over het algemeen moeilijk te verkrijgen is. Het blijft de vraag hoe het aantal stuks zich verhoudt tot de totale productie. Maar er is nog een andere, belangrijkere vraag die in de lucht hangt: waarom overspoelen fabrikanten van luxehorloges de markt met „Limited Editions“? Het simpele antwoord: om een luxeproduct, dat steeds meer mainstream wordt, weer een beetje exclusiever te maken. Om zeldzaamheid te verkopen, omdat men vreest dat zeldzaamheid zelf steeds zeldzamer wordt. Maar bij nader inzien is deze vrees niet echt gerechtvaardigd.
Het ontwerp wordt hier zelfs een nadeel. Beproefde uurwerken en tijdloze wijzerplaten moeten de basis vormen voor het ontwerp van horloges in beperkte oplage, en toch heeft een Speedmaster net zo min behoefte aan zwart-witte motorvlaggen als een Ferrari aan racestrepen op de motorkap. Een chronograaf van Breitling hoeft niet te worden ‘verfraaid’ met het logo van een fictief vliegtuigeskader. Integendeel, het is een afwaardering. Je hoeft niet conservatief te zijn om een nobel ontwerp te herkennen voor wat het is: eenvoudig, waardig en van onschatbare waarde.
Dit brengt ons bij een essentieel aspect van horloges in beperkte oplage: de waardestijging. De term „limited edition“ suggereert dat het om bijzonder waardevolle en zeldzame sieraden gaat. Meestal is echter het tegenovergestelde het geval. Limited editions zijn – op enkele uitzonderingen na, zoals de Omega Speedmaster Snoopy – geen garantie voor een duurzame waardestijging om de pols. Klassieke horlogemodellen zijn over het algemeen degene die hun geldwaarde behouden. Dat gezegd hebbende, is het moeilijk om van tevoren te zeggen of een horloge een aanzienlijke waardestijging zal realiseren of niet. Bedenk maar dat zelfs de legendarische Paul Newman Daytona's, toen ze eind jaren zestig op de markt kwamen, echte mislukkingen waren.
De ervaring leert dat horlogemodellen die in waarde stijgen, vaak juist die modellen zijn waarvoor de fabrikant geen kunstmatige productiebeperking heeft ingesteld. Dit kan te wijten zijn aan bijzonder complexe productietechnieken, waardoor er slechts een bepaald aantal horloges per jaar kan worden geproduceerd en er een natuurlijke beperking ontstaat, of aan toeval, zoals het voorbeeld van de PaulDaytona aantoont.
In plaats van horloges met kleine vlaggetjes of emblemen te dragen, zouden horlogeliefhebbers beter oog moeten hebben voor de stijl die veel fabrikanten uitdragen. Klassieke ontwerpen hoeven niet te worden opgesmukt met moderne franje; ze zijn op zichzelf al mooi genoeg. Als je echt op zoek bent naar eigenzinnige innovaties of eerbetoon aan de klassiekers, kun je tegenwoordig terecht bij kleinere nichemerken en vaak over het hoofd geziene microbrands, die via crowdfunding tot stand gekomen pareltjes op de markt brengen tegen redelijke prijzen.
Ook kleinere merken hebben het potentieel om de echte klassiekers van morgen te worden – denk maar aan MING Watches uit Maleisië of Singer Reimagined uit Zwitserland – en dat zonder enige limited edition. Maar of ze het goed hebben aangepakt, zullen we pas in 2032 weten.
Heeft u vragen over deze modellen?
neem contact met ons op
